Sağlık Sistemleri Zorlanıyor

İnsan sağlığını kötü yönde etkileyen ve çeşitli hastalıklara sebebiyet veren birçok etmen bulunuyor. Peki ekonominin bu etkiler arasında yer alabileceğini hiç düşündünüz mü? Evet yanlış okumadınız, DSÖ’ye göre şekerli içecekler ve alkolün düşük vergisi insan sağlığını tehdit eden önemli unsurlardan biri. Ve yine DSÖ’ye göre bu ürünlerin vergileri arttırılmadıkça hastalıklar azalmayacak. 

Şekerli İçecek ve Alkol İçin Net Çağrı

Market raflarında çeşit çeşit hatta renk renk dizilmiş şekerli içecekler, sağlığa zararı herkes tarafından bilinen alkol. Tüm dünya tarafından bu içeceklerin insan sağlığını olumsuz etkilediği biliniyor. Birçok insan bu içeceklere karşı temkinli davranırken bir o kadar insanda bu ürünleri tüketmekten kendini geri alamıyor. Peki bu içeceklerin insan sağlığına etkisi ne? 

Gazlı olsun veya olmasın şekerli içeceklerin aşırı tüketiminde 7’den 70’e birçok sağlık sorunu görülmektedir. Özellikle çocuklarda aşırı kilo alma, diş çürümesi ve obezite gibi önlenebilir hastalık riskini artırır. Yetişkinlerde ise şekerli içecek tüketimi, tip 2 diyabet ve kalp hastalığı riskini arttırmaktadır. Uzmanlar son yıllarda şekerli içecekler ve alkol tüketiminde oldukça büyük bir artışın olduğunu açıklıyor. Tüketim artışında birçok sebep sıralanırken en dikkat çekicisi ise DSÖ’den gelen açıklama oluyor.  

Ucuz Alkol, Ucuz Şeker

DSÖ geçtiğimiz günlerde hükümetlere oldukça net ve çarpıcı uyarılarda bulundu. DSÖ’nün Salı günü yayımladığı iki yeni rapor, sağlık sistemlerini zorlayan kronik hastalıkların arkasında yatan dikkat çekici bir sebebi gün yüzüne çıkarıyor. Yapılan açıklamalarda enflasyon karşısında eriyen düşük vergilerin alkol ve şekerli içecek tüketimini azaltmakta yetersiz kaldığını belirtiyor. Zararlı içeceklerin ucuz fiyatı ile ulaşılabilir olması tüketimi geniş bir kitleye yayıyor. 

DSÖ tarafından yayımlanan rapora göre, şekerle tatlandırılmış içecekler ve alkollü ürünler üzerindeki vergiler yıllar içinde enflasyona paralel şekilde güncellenmediği için bu ürünler hâlâ geniş kitleler için ulaşılabilir olmaya devam ediyor. Bu durum, obezite, diyabet, kalp-damar hastalıkları, bazı kanser türleri ve yaralanmaların artışını tetikliyor. 

DSÖ, bu hastalıkların önlenmesinde “sağlık vergilerinin” kritik rolüne işaret ediyor. Uzmanlara göre fiyatların yükselmesi, tüketimi azaltmanın yanı sıra geciktirici ve caydırıcı bir etki de oluşturuyor. DSÖ Genel Direktörü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus ise konuya ilişkin yaptığı açıklamalarda şu ifadeleri kullandı; 

“Sağlık vergileri, sağlığı korumak ve hastalıkları önlemek için elimizdeki en güçlü araçlardan biridir.” 

DSÖ Bu Tabloya Dikkat Çekti 

Dünya Sağlık Örgütü tarafından yayımlanan raporda alkol tüketimindeki artışla beraber alkolün sebep olduğu hastalıklara da dikkat çekildi. 200’den fazla hastalığa sebebiyet veren alkol, kanser gibi sağlık sorunlarının yanı sıra depresyon ve anksiyete gibi davranışsal sorunlarında temelinde yer alıyor. 

DSÖ yayınladığı kritik tablo karşısın ülkeleri önlem almaya çağırıyor. Ülkelere sunulan yeni girişim planı ile 2035’e kadar tütün, alkol ve şekerli içeceklerin reel fiyatlarının arttırılması hedefleniyor. Tasarlanan bu girişimle ülkelerin vergilerini yeniden tasarlayıp enflasyona göre arttırması destekleniyor.