Basit Sanılıyordu, Beyni Baştan Aşağı Etkiliyor

Oldukça basit bir eylem olan sarılmak halk arasında sadece sevginin bir göstergesi olarak tanımlanabilir. Ancak sarılmak sadece bu kadar değil. Uzmanlar sarılmanın sinir sistemi üzerinde doğrudan bir etkisi olduğunu belirtirken aynı zamanda oksitosin salınımını artırdığını aktardı. İşte tüm detaylar...  

Sinir Sistemi Bu Temasla Yeniden Ayarlanıyor 

Uzmanlar yapılan son araştırmalar kapsamında sarılmanın nörobiyolojik etkileri üzerine oldukça şaşırtıcı açıklamalar yaptı. Konuya ilişkin detaylar veren Klinik Psikolog İpek Erol, sarılmanın sinir sistemini doğrudan etkileyen güçlü bir biyolojik düzenleyici olduğunu belirtti. Basit bir eylem olan sarılmak aslında insanın psikolojisinden sinir sistemine kadar birçok yapıyı düzene sokuyor. Sarılmanın insan bedenine güvendesin sinyalini verdiğini dile getiren Klinik Psikolog İpek Erol şu ifadelerle sarılmanın önemini bir kez daha vurguladı; 

“Nörobiyolojik açıdan bakıldığında sarılma, insan bedenine ‘güvendesin’ mesajı veren en temel uyaranlardan biridir” dedi. Sarılma sırasında beyinde başta oksitosin olmak üzere bazı nörokimyasal maddelerin salınımının arttığını aktaran Erol, “Oksitosin, bağlanma, güven ve sakinlik duygusuyla ilişkilidir. Aynı anda stres hormonu olarak bilinen kortizol düzeyi düşmeye başlar. Bu denge değişimiyle birlikte kişi daha sakin, daha bağlı ve daha regüle hisseder. Kalp atışları yavaşlar, nefes derinleşir ve kas gerginliği azalır. Yani sarılma, bedeni biyolojik olarak ‘alarm modundan’ çıkarır” 

Sinir Sistemi Bu Temasa Anında Yanıt Veriyor 

Sarılmanın insan bedeni ve ruhu üzerindeki biyolojik etkilerine değinen Klinik Psikolog Erol, sarılmayı dinlenme ve onarım modu olarak adlandırdı. Bununla beraber sarılmanın rahatlatıcı etkisini vurgulayan psikolog, 

“Bu yüzden sarıldıktan sonra birçok kişi rahatladığını ya da daha iyi hissettiğini ifade eder. Bu his psikolojik olduğu kadar biyolojiktir” dedi. 

Sadece yetişkinler için değil çocukların gelişimlerinde de sarılmanın birçok faydası olduğun ortaya koyan Erol sarılmanın belki de en önemli etkilerinden birini çocuklar üzerinden şu ifadeler ile açıkladı; 

“Güvenli ve tutarlı fiziksel temas, çocuğun stres sisteminin sağlıklı çalışmasına katkı sağlar. Sarılan çocuk, duygularının fark edildiğini hisseder ve bu deneyim beyninde duygu düzenleme yollarının gelişmesini destekler” 

Sınırlar ve Sarılma

Çocuklar için sarılmanın öneminin altını çizen Klinik Psikolog İpek Erol, bu sarılmanın zorla değil sınırlar çerçevesinde olması gerektiğini belirtti. Israrcı ve zorlama ile temasın çocuklar için güven değil tehdit mesajı oluşturacağını şu ifadeler ile dile getirdi; 

“Sarılma, çocuk beyninde güven ve sakinlik duygusunu destekleyen güçlü bir düzenleyicidir; ancak etkili ve sağlıklı olabilmesi için sınırlarla birlikte düşünülmeli. İstenmeyen, zorlayıcı ya da ani temas ise tam tersine stres sistemini aktive edebilir. Yani aynı davranış, rıza yoksa beyin tarafından ‘tehdit’ olarak algılanabilir” 

Ayrıca sağlıklı sarılma eyleminin ilk kurallarından birinin rıza olduğunu vurgulayan Erol çocuğun bedenine saygı göstererek yani sınırlar çerçevesinde olduğu takdirde bu basit eylemin mucizevi etkisini ortaya çıkaracağını belirtti. 

“‘Sarılabilir miyim?’ gibi basit bir soru, çocuğun bedenine saygıyı öğretir. Zamanlama da önemli bir noktadır. Çocuk yoğun öfke, korku ya da utanç içindeyken sarılmak istemeyebilir. Böyle durumlarda önce regülasyon, sonra temas daha uygundur. Sarılmanın süresi ve yoğunluğu da önemlidir. Kısa ve yumuşak temas, çocuğun sinir sistemi için genellikle daha güvenlidir. Sarılmak istemeyen çocuk için el tutma, yanına oturma, göz teması gibi seçenekler sunulabilir. Sarılmak her bireyde psikolojik açıdan aynı etkiyi yaratmaz. Nörobiyolojik olarak sarılmanın yatıştırıcı etkisi ancak kişi kendini güvende hissediyorsa ortaya çıkar. İstenmeyen ya da sınır ihlali içeren temas, tam tersine stres sistemini aktive edebilir. Bu nedenle sarılmanın iyileştirici olması için rıza, zamanlama ve karşı tarafla kurulan güven ilişkisi belirleyicidir.”